مسعود رشید

مسعود رشید – بررسی و ماهیت اقتصاد مقاومتی

۳ بهمن ۱۳۹۶

 

اقتصاد مقاومتی

اقتصاد، یکی از اساسی ترین محوری است که دشمنان این مرز و بوم از سال های آغازین انقلاب اسلامی ایران، به ویژه در چند سال اخیر در دستور کار خود قرار داده اند، و در این راستا بسیاری از تحریم های یک جانبه و غیر انسانی را به عناوین مختلف جهت ضربه زدن بر اقتصاد کشور تحمیل کرده اند.

پایگاه تحلیلی خبری مسعود رشید: اقتصاد، یکی از اساسی ترین محوری است که دشمنان این مرز و بوم از سال های آغازین انقلاب اسلامی ایران، به ویژه در چند سال اخیر در دستور کار خود قرار داده اند، و در این راستا بسیاری از تحریم های یک جانبه و غیر انسانی را به عناوین مختلف جهت ضربه زدن بر اقتصاد کشور تحمیل کرده اند.مقام معظم رهبری حفظه الله با نگاه دقیق، عمیق و حکیمانه به مساله اقتصاد و جنگ اقتصادی – که از سوی دشمنان در راستای مقابله با پیشرفت های جمهوری اسلامی ایران در پیش گرفته اند به دولت های بر سر کارآمده در ادوار مختلف این مهم را تاکید و راهکارهای مقابله با آن را نیز بارها گوشزد کرده اند. معظم له با آگاهی کامل از جنگ اقتصادی دشمن و اهداف آن ها از تشدید فشارها و تحریم ها علیه ایران همواره تلاش کردند، به ارئه برنامه ها و الگوهای مناسب جهت مقابله با این فشارها بپردازند. ایشان بر این باورند که یکی از راه های گذر از مقطع حساس و سرنوشت ساز کنونی کشور، جدی گرفتن مساله ی اقتصاد مقاومتی است. لذا مقاله حاضر با استفاده از روش توصیفی تحلیلی به دنبال شناخت و بررسی اقتصاد مقاومتی می باشد

اقتصاد مقاومتی؛ اقتصادی است فعال و پویا مبتنی بر دانش روز سرمایه بومی، با تاکید بر مزیت های تولید داخل و دفع موانع پیشرفت و کوشش در مسیر حرکت و تلاش است که موجب کاهش وابستگی ها و خود اتکایی کشور شود.رهبر عزیز انقلاب وضعیت کنونی کشور را شرایط جنگ بدر و خیبر در اوایل اسلام توصیف می نماید که هم چالش و تهدید دارد و هم ظرفیت و امید که راه عبور از آن مساله فقط اقتصاد مقاومتی است. واژه اقتصاد مقاومتی اولین بار در دیدار کارآفرینان با مقام معظم رهبری در شهریور سال ۱۳۸۹ مطرح گردید. در همین دیدار، مقام معظم رهبری « اقتصاد مقاومتی » را معنا و مفهومی از کارآفرینی معرفی و برای نیاز اساسی کشور به کارآفرینی نیز دو دلیل « فشار اقتصادی دشمنان » و « آمادگی کشور برایی جهش » را معرفی نمودند.سال ۱۳۹۳ برای هفتمین سال متوالی بود که نام‌گذاری سال‌ها در ایران با موضوعات اقتصادی انجام شد. این نام‌گذاری‌ها را نمی‌توان بدون دلیل دانست.ریشه‌ی اهمیت موضوعات اقتصادی در این چند سال اخیر را می‌توان در «تحولات درون کشور» و «تحولات در عرصه‌ی بین‌المللی» عنوان کرد. بیانات رهبر انقلاب در دیدار با کارگزاران نظام ۳/۵/۱۳۹۱ در این مقاله  با استفاده از روش توصیفی تحلیلی  به ادامه بحث خواهیم پرداخت
اقتصاد مقاومتی، اقتصاد پیش روی جمهوری اسلامی ایران

با ظهور انقلاب اسلامی ایران، شکل جدیدی از حکومت در دنیا پدیدار شد که هم مردمی بود و هم اسلامی. حکومتی که بنای سازگاری با هیچ یک از ابرقدرت های شرق و غرب را نداشت و به هیچ قدرتی جز قدرت ایمان و پشتوانه مردم خویش وابسته نبود. ظهور این نوع جدید حکومتی، آن هم در منطقه ای مانند خاورمیانه که شاه راه حیاتی ارتباطی و قطب انرژی دنیاست، به مذاق مستکبرین ناخوشایند بوده و هست. از آن ناخوشایندتر، صدور این انقلاب به دل ها و قلوب مسلمین و سایر ملل است که به تازگی خود را در انقلاب های اسلامی منطقه خود را نمودار ساخته است.ذات وجود چنین نظامی برای اردوگاه استکبار، خطری همیشگی را به دنبال دارد. لذا از روزهای آغازین این مولود مقدس، بنای دشمنی را در اشکال گوناگون بنا نهادند. ابتدا به صورت ترورها و اقدامات خونین داخلی، قائله های گوناگون و سپس جنگ تمام عیار نظامی. این نکته نیز قابل ذکر است که تا جمهوری اسلامی ایران با حفظ ارزش های خود باقی بماند این دشمنی ها ادامه خواهد یافت. ( ابراهیمی ،۱۳۸۰ : ۶۷)

تعريف

بنا به تعريف برخي از اقتصاددانان از اقتصاد مقاومتي ، اين نوع اقتصاد معمولاً در رويارويي و تقابل با اقتصاد وابسته و مصرف كننده يك كشور قرارمي گيرد كه منفعل نيست و در مقابل اهداف اقتصادي سلطه، ايستادگي نموده و سعي درتغيير ساختارهاي اقتصادي موجود و بومي سازي آن بر اساس جهان‌بيني و اهداف دارد. براي تداوم اين نوع اقتصاد، بايد هرچه بيشتر به سمت محدودكردن استفاده از منابع نفتي و رهايي از اتكاي اقتصاد كشور به اين منابع حركت كرد و توجه داشت كه اقتصاد مقاومتي در شرايطي معنا پيدا مي كند كه جنگي وجود داشته باشد و در برابر جنگ اقتصادي و همچنين جنگ نرم دشمن است كه اقتصاد‌ مقاومتي معنا پيدا ميكند .اقتصاد مقاومتي مفهومي است كه درپي مقاوم سازي، بحران زدايي وترميم ساختارها ونهادهاي فرسوده و ناكارآمد موجود اقتصادي مطرح مي شود،كه قطعا باور ومشاركت همگاني واعمال مديريت‌هاي عقلايي ومدبرانه، پيش شرط و الزام چنين موضوعي است. اقتصاد مقاومتي كاهش وابستگي ها وتاكيد روي مزيت‌هاي توليد داخل

وتلاش براي خود اتكايي است.(احسانی ،۱۳۹۱ : ۹۸)

بررسی و ماهیت اقتصاد مقاومتی

اقتصاد مقاومتی بر اموری مبتنی است که بدون آنها اقتصاد مقاومتی امکان پذیر نیست. به عبارت دیگر، در اقتصاد مقاومتی اموری وجود دارند که شکل دهنده ماهیت آن ها هستند. اکنون به برخی از آن ها اشاره می کنیم:

الف) مبانی اقتصاد مقاومتی

ایمان: مهم ترین رکن برای توسعه از نگاه دین و در واقع بنیاد اصلی و اساسی افزایش توانایی جامعه اسلامی برای رسیدن به حیات طیبه بحث ایمان به خدااست. البته چهار عنصر تشکیل دهنده ایمان یعنی؛ عقل، علم، عزم، اذن را نیز باید مد نظر داشت

نشاط و شادابی

 نشاط و شادابی به معنای سرزنده و سرحال، پرکار، خوش بودن و تحرک داشتن، حالتی برخاسته از عواطف و احساسات آدمی است که آثار آن در چهره انسان قابل مشاهده است و رفتار، گفتار و شیوه برخورد افراد با یکدیگر نشان دهنده میزان نشاط و شور و ذوق عاطفی آن هاست.

شجاعت و خطر پذیری

 لازمه ی حماسه ی اقتصادی، وجود افرادی شجاع و خطر پذیر است. افراد ترسو و محافظه کار به دنبال حفظ وضعیت موجود و در انداختن طرح های نو و خلاقانه نیستند، شجاعت و خطر پذیری از مبانی مهم است. دولت و مسئولان باید از این گونه افراد با حفظ جوانب پشتیبانی کنند و امکانات لازم را در اختیار آن ها بگذارند.

نظم و انضباط

از دیگر مبانی مهم در اقتصاد مقاومتی، نظم و انضباط اقتصادی، یعنی سامان بخشیدن امور معیشیتی و زندگی و نظام دادن به تولید، توزیع و مصرف است. و پرهیز از هر نوع موازی کاری در بخش های مختلف تولید توزیع و مصرف.

اتحاد و انسجام ملی

 اتحاد و انسجام ملی از مبانی اولیه اقتصاد مقاومتی است. بدون اتحاد مردم، هر گونه تلاش فراگیری در جامعه، عقیم می ماند. (ربیعی ،۱۳۹۰ : ۶۹)

ب) بایسته ها و الزامات اقتصاد مقاومتی

اقتصاد مقاومتی مانند هر مساله ی دیگر به زمینه ها و مقدماتی نیازمند است که بدون آنها اقتصاد مقاومتی تحقق نمی پذیرد. اموری مانند:

مشارکت مستقیم مردم

 در آموزه های اسلامی هر گونه سلطه قدرت های مستکبر و ستمگر به کشورهای اسلامی رد شده است به گونه ای که نفی سبیل از اصول مسلم اسلام پذیرفته شده است و باید این اصل در جامعه اسلامی جاری شود. خداوند متعال در قرآن می فرماید: (لَنْ یَجْعَلَ اللّهُ لِلْکافِرینَ عَلَى الْمُؤْمِنینَ سَبیلاً)؛ خداوند هر گونه سلطه کفار بر مومنین را مردود می شمارد. و باید دانست که ابزار سلطه ابر قدرت ها و ابر جنایتکارها بر کشورهای اسلامی از طریق سیاست های اقتصادی گوناگون اعمال می شود از جمله صندوق بین المللی پول، بانک جهانی، شازمان تجارت جهانی و … و این ها با سیاست های دولتی کردن کارهای اقتصادی از بایسته های اقتصاد مقاومتی ایت. این مشارکت تعبیر دیگری از خصوصی سازی و پرهیز از دولتی کردن فعالیت های اقتصادی است. مزایای مشارکت مستقیم مردم در طرح های اقتصادی عبارت است از : افزایش کارآیی و قدرت رقابتی بنگاه های اقتصادی، گسترش فرصت های سرمایه گذاری بر سرمایه های خصوصی، کاهش کاغذ بازی های اداری و مفاسد اداری و اجتماعی، تجاری کردن رفتار مدیریتی، بهبود تخصصی منابع، ایجاد انگیزه ضخصی برای مدیران و کارکنان و رفاه اقتصادی مردم

امنیت اقتصادی

 امنیت و استمرار آن از جمله آرزوها و خواسته های حیاتی بشر است. امنیت هم به منزله ی هدف و هم به عنوان وسیله ای برای جوامع انسانی مطرح است. بدین معنا که یک رشته اقدامات وتلاش ها برای تحقق این مهم در راستای اهداف کلان مفهوم پیدا می کند و برقراری امنیت ، پیش نیاز اصلی و شرط اساسی تحقق دیگر اهداف مهم همچون توسعه عدالت است

ارزش گذاری کار و تولید

 کار یکی از مولفه های مهم و اثرگذار در فرآیند تولید است: به گونه ای که بدون نیروی کار، چرخه تولید به سامان نمی رسد. در حقیقت، کار، موتور محرک چرخ تولید است و هر محصولی که از کارخانه ها و کارگاه ها بیرون می آید، فراورده کار است.

دانش بهینه سازی فرآیند تولید

 با توجه به آموزه های دینی در عرصه تولید با تعهد تخصص لازم را می توان بستر فن آوریهای مناسب را در کشور فراهم آورد و در این زمینه می توان از یافته ها و روش های دیگران هم استفاده بهینه کرد تولید به عنوان مهم ترین رکن اقتصادیک جامعه مراحل گوناگونی دارد که هر مرحله نیازمند هزینه، امکانات، اسباب و ابزار،نیروی انسانی ماهر و کار آزموده و صد ها مولفه ی دیگر است که مجموعه ی ان ها چرخه ی تولید را به راه می اندازند.  اگر یکی از این مولفه ها نباشد و نقصی وجود داشته باشد. فرایند تولید دست خوش اسیب میگردد ودر نهایت، کار تولید متوقف میشود.  انچه به نظر میرسد، فرایند تولید را به سامان می رساند وکالا های مورد نیاز را در اختیار جامعه قرار می دهد  دانش تولید است؛چرا که دانش تولید ، چرخه ی اقتصاد را به حرکت در می آورد و استفاده بهینه از منابع طبیعی صورت می پذیرد. به همین علت، امروزه کارها تخصصی شده است و هر فعالیتی در امور اقتصادی و غیر آن، دانش خاص خود را میطلبد.در حوزه اقتصاد نیز این امر لازم است که مورد توجه تولید کنندگان حماسه آفرینان اقتصادی باشد تا بهینه سازی در فرآیند تولید به خوبی صورت گیرد.

تلاش برای سرمایه گذاری

 یکی دیگر از بایسته های اقتصاد مقاومتی در حوزه تولید،تلاش برای سرمایه گذاری است. سرمایه، یکی از مهم ترین عوامل تولید است که در تولید نقش مهمی دارد. شکی نیست که امروزه روند توسعه اقتصادی، نیازمند منابع مالی و سرمایه فراوانی است وبدون آن انجام هیچ کاری ، اعم از عمرانی و اقتصادی، میسر نخواهد شد.

سرمایه به معنای ذخیره عوامل فیزیکی ، قابل تولید مجدد در روند تولید است. هنگامی که در طول زمان، ذخایر سرمایه افزایش می یابد، روند تمرکز سرمایه تشکیل سرمایه نامیده می شود. از این رو، باید همگان در این فرآیند شرکت داشته باشند تا برنامه های توسعه و پیشرفت اقتصادی اجرا شود و این کار نیازمند آن است که سطح آگاهی سیاسی و اقتصادی مردم، در این زمینه بالا برود و احساس ضرورت پس انداز در آن به وجود آید.

نیاز سنجی

 تردیدی نیست که توزیع کالا و خدمات در هر جامعه، بر اساس نیاز صورت می گیرد. به عبارت دیگر، عرضه مبتنی بر تقاضا است و تا تقاضایی نباشد، عرضه کالا بی فایده است و جز زیان، سودی به همراه ندارد. از این رو، نیاز سنجی از میزان احتیاج مردم به کالای خاصی لازم است تا تولیدکنندگان برآوردی نسبی از میزان احتیاج و تقاضای جامعه نسبت به آن فرآورده معین داشته باشند.نیاز سنجی در مصرف کالا را از راه های مختلف میتوان انجام داد: بازار و فروشندگان کالا ؛ واسطه های خرید؛دلالانی که واسطه انتقال کالا به مردم هستند؛ مراجعه مستقیم به مصرف کنندگان و رسانه ها و وسایل ارتباط جمعی. به هر صورت، شناخت میزان نیاز مردم به مصرف کالا در زمینه توزیع لازم است تا ازخسارت های احتمالی پیشگیری شود.

عدالت محوری

 عدالت در فرهنگ اسلام جایگاه مهم وسیعی دارد. یکی از مهمترین و حساس ترین مصادیق فراگیر عدل، عدالت اجتماعی است که به معنای اعطای حقوق و مطالبات منطقی هر شخص به تناسب صلاحیت، شایستگی و نیازمندی های واقعی، فطری و اجتماعی اوست در نظام اقتصادی عادلانه ای که اسلام پی ریزی می کند، در آمد هر کس از آن اوست و حکومت اسلامی وظیفه دارد از حقوق مشروع تک تک افراد پاسداری کند. بنابراین، عدالت اقتصادی به معنای توزیع صحیح درآمدها و جلوگیری از تضییع منافع و حقوق مشروع همه افراد به ویژه محرومان است تا فاصله طبقاتی و اختلاف فاحش درآمدها پدید نیایید. با نگاهی به سیره پیامبر اکرم (ص) در میابیم که در زندگی با اعتدال زندگی کرده و احکامش عادلانه بوده است. چنانچه  در صحیح بخاری آمده است: (سیرته القصد و سنته الرشد و کلامه الفصل و حکمه العدل؛ راه و رسم او معتدل، روشش صحیح و متین و سخنانش روشنگر حق از باطل و حکمش عادلانه بود.

قناعت

 واژه قناعت مفهومی اخلاقی است و از نظر لغت در منابع واژه شناسی، به معناهایی چون بسنده کردن به مقدار نیاز، رضایت نفس به  آنچه از روزی و معاش در اختیار دارد. قناعت از نظر عالمان اخلاق، ضد صفت حرص و طمع ورزی، حالت و ملکه ای نفسانی است که وجود آن در آدمی، عامل اکتفا کردن و رضایت دادن فرد به قدر نیاز و ضرورت از زندگی است. روحیه قناعت سبب می شود انسان در استفاده از دارایی و امکانات به حد نیاز خویش بسنده کند و خود را برای تحصیل بیشتر مادیات به زحمت و مشقت نیاندازد.

پرهیز از اسراف

 اسراف به معنای زیاده روی در مصرف و ریخت و پاش های بی جهت، عملی ناپسند است که پیامدهای منفی فراوانی از نظر اقتصادی و اجتماعی دارد. شناخت ماهیت اسراف و زیان های ناشی از آن در خانواده و جامعه ی اسلامی، از نظر قرآن و حدیث سبب می شود مردم در مصرف میانه روی کنند. رایج ترین کاربرد اسراف در قرآن و حدیث و نیز عرف جامعه، زیاده روی در امور مالی است که استفاده بیش از حد و بی مورد از ثروت و نیز مصرف های حرام، مصداق اسراف هستند.

 

مصرف کالا های داخلی

 یکی از مسئولیت های مهم در زمینه ی اقتصاد مقاومتی که متوجه مردم است ،استفاده از کالا های داخلی است . این کار علاوه بر انکه سبب حمایت از کار و تولیدو انباشت سرمایه میشود ، از نظر فرهنگی و سیاسی و اجتماعی ،سبب تقویت خودباوری و حفظ استقلال واقتدارحاکمیت اسلامی می گردد.

مصرف کالا های داخلی ،سبب رونق اشتغال وتوسعه ی تولید می شود و تولید کنندگان را به این باور میرساند که بدون کمک بیگانگان میتوانندنیاز های جامعه ی اسلامی را برطرف کنند .احساس خود باوری ان ها ،در راستای تهیه  وتامین کالاهای مورد نیاز جامعه، سبب نوآوری و ابتکار می شود و چون اطمینان به حمایت مردم دارند، از درگیر شدن با مشکلات بزرگ، هیچ گونه هراسی به دل راه نمی دهند و در نهایت، زمینه ی پیشرفت های بزرگ اقتصادی را فراهم می سازند. (رضایی ،۱۳۸۸ : ۶۴)

نقش دولت ومردم در تحقق اقتصاد مقاومتي

 

شناسايي نقاط ضعف كشور دراقتصاد مقاومتي و تبديل آن به نقاط قوت، يكي ديگر از الزامات كشور در رسيدن به جايگاه واقعي خويش در عرصه جهاني است كه براي تحقق آن بايد همكاري نزديكي ميان دولت و مردم صورت گيرد(.حکیمی ،۱۳۷۰ : ۸۸)

 نقش دولت

دولت در شرايط امروز اقتصاد ايران، بزرگترين رسالت را دارد. هريك از سياستهايش از اهميت فوق‌العاده‌‌اي برخوردار است، هزينه فرصت‌ها به شدت بالاست و نياز به هوشمندي و دقت خاصي از ناحيه دولت احساس مي‌شود.

ازجمله سياستهاي مناسب از ناحيه دولت در جهت تحقق اقتصاد مقاومتي عبارتند از:

تثبيت نرخ ارز

يكي از ملزومات تحقق اقتصاد مقاومتي، تثبيت قيمت ارز در بازار است. نوسانات موجود در بازار ارز، زمينه نابساماني در امرتوليد، عرضه و مصرف كالا را فراهم مي سازد و در يك جمله بازار را دچار اختلال مي‌كند. از اين‌رو دولت، به عنوان اصلي ترين مقام تصميم گيري در سياستهاي مالي و ارزي كشور، مي‌تواند بخش قابل توجهي از نوسانات موجود در بازار ارز را با تدابير پيشگيرانه و اتخاذ سياستهاي مناسب به حداقل رسانده تا درآينده، اقتصاد كشور دچار شوك‌هاي شديد ناشي از اتخاذ تدابير سطحي و زود گذر نشود. توزيع مناسب و به‌اندازه ارز به بازار، توجه به صنايع و مايحتاج عمومي مردم، دراولويت قرارگرفتن اخذ ارز مورد نياز، تعيين نرخ مرجع مناسب باتوجه به شرايط بازار و… مي‌تواند بخشي از تدابير دورانديشانه دولت دركنترل قيمت و بازار ارز محسوب شود. ازاين رو لازم است، بخش هاي تاثيرگذار بر بازار، با اعتماد به نظرات كارشناسان دلسوز اقتصادي، زمينه را براي تحقق اقتصاد مقاومتي به عنوان شاه كليد عبور كشتي نظام از حوادث پيش روي خود ، بيش ازپيش فراهم نمايند. (.حکیمی ،۱۳۷۰ : ۸۹)

 

اشتغال زائي

اشتغال دركشور امنيت عمومي را به دنبال خواهد داشت كه مي تواند مشكلات فرهنگي را نيز مرتفع كند. بنابراين ايجاد فرصت هاي شغلي ازسوي دولت امري ضروري تلقي مي گردد. درشرايط كنوني افزايش فرصتهاي شغلي، يكي از الزامات و اقدامات مهم مقامات مسئول دردولت محسوب مي شود ، چرا كه در راستاي دستيابي به اقتصاد مقاومتي، نيازمند نيروي كاربيشتر دركشورهستيم. ازجمله راهكارهاي لازم براي رفع موانع اشتغال‌زائي عبارتند از؛ تغيير نگرش دولت به بخش خصوصي، ايجاد امنيت اقتصادي ، مبارزه با مفاسد اداري، كنترل مهاجرت از روستاها به شهرها و از شهرهاي كوچك به شهرهاي بزرگ وكنترل اقتصاد زيرزميني….

 نقش مردم

تحقق اقتصاد مقاومتي صرفاً با مشاركت مردمي امكان پذيراست ولاغير. براي بالابردن مشاركت مردمي بايد از هرنوع فعاليت اقتصادي مردمي استقبال كرد. فضايي بايد بركشور و جامعه حاكم گردد كه همه مردم خودشان را مولد دراقتصاد و شريك درپيشرفت و مقاومت كشور، حس كنند و برآن ببالند. در نظريه هاي اقتصادي نقش مردم به عنوان مصرف كنندگان كالاها بسيار حائز اهميت است.

از مهمترين نقشهاي مردم درتحقق اقتصادي مي توان به موارد ذيل اشاره كرد :

 مديريت مصرف

امروزه تعادل درمصرف يك حركت جهادي است و همه دستگاههاي دولتي و غيردولتي و همچنين آحاد مردم بايد موضوع پرهيز ازاسراف و استفاده ازتوليدات داخلي را جدي بگيرند. جلوگيري ازهرگونه اسراف وتبذير، مهمترين اصل در ارائه يك الگوي اسلامي مصرف است. از اين رو خداوند درآيه ۶۷ سوره فرقان، حركت در مداري به دور از افراط و تفريط را رسيدن به پايداري دانسته است. پس فرد يا جامعه اي كه در مسير پايداري درمصرف حركت كند به پايداري دراقتصاد مي رسد و جامعه به همان مطلوب يعني اقتصاد سالم ، شكوفا و مقاومتي دست خواهد يافت.

قناعت

 

اميرمومنان علي (ع) بهترين اقتصاد و زندگي سالم اقتصادي كه آسايش انسان را تامين كند ، اقتصاد مبتني بر قناعت تعريف مي كنند، پس قناعت و اقتصاد واقعي به معناي مصرف به مقدار كفايت است كه مهم‌ترين عامل در ايجاد آسايش پايدار و راحتي دانسته شده است. مردم جامعه بايد تفكر خود را نسبت به مصرف تغييردهند و ازمصرف گرايي و ريخت وپاش غيرضروري درهمه ي موارد خودداري كنند.

مصرف كالاي داخلي بركالاي خارجي

پرواضح است كه مردم حق استفاده از كالاي باكيفيت را دارند ، ولي ترجيحاً بايد كالاي ساخت داخل را مصرف كنند و اين امر نيازمند تحكيم نگاه علمي است ، به نحوي كه دست اندركاران عرصه توليد، دولت ودانشگاهها حلقه ارتباط صميمي وتعامل پايداري را بايد با يكديگر داشته باشند. زيرا صيانت از اعتبار توليد داخلي درعرصه جهاني وظيفه ملي واسلامي است ، و منافع زود گذر نبايد منفعت ملي را به خطر بيندازد. (.حکیمی ،۱۳۷۰ : ۸۹-۹۰ )

 

 

نتیجه گیری

با توجه به بررسی همه عوامل موثر و زیر سیستم دراقتصاد مقاومتی باید گفت که تحریم‌ها نمی‌توانند خلل مهمی برای کشوری با قدرت جمهوری اسلامی ایران وبا این مرزهای گسترده و منابع خدادادی ایجاد کنند، کشوری که به خدای متعال اتکا دارد وملتی استوار و هوشمند است حتماً پیروز این میدان خواهد بود.نظام اسلامی قادر است با برنامه‌ریزی، تلاش، تدوین استراتژی ها و اقدامات لازم با محوریت اقتصاد مقاومتی، بخش عمده ای از تهدیدهای امروزین را نیز به فرصت تبدیل کند.مدیریت مصرف زمانی تحقق می‌یابد که الگوی مصرف فعلی به سمت «الگوی مصرف اسلامی» حرکت کند و اصلاح شود.الگوی مصرف صحیح از آنجایی اهمیت دارد که از نظر علمی، اولین و مهم‌ترین قدم برای اصلاح نظام اقتصادی، اصلاح الگوی مصرف است؛ زیرا غایت تولید کالا و خدمات در یک کشور مصرف آن‌هاست. از این ‌رو، حاکمیت مصرف‌کننده بر اقتصاد یک امر عقلایی است.اصلاح الگوی مصرف جامعه آغازی برای اصلاح تولید و به طور کلی، اصلاح نظام اقتصادی است.بنابر این اصلاح الگوی مصرف مبتنی بر الگوی مصرف اسلامی را راهبرد بلندمدت دستیابی به پیشرفت و عدالت است.در کوتاه‌مدت می‌توان دو مورد جهت مدیریت مصرف ارائه نمود؛۱ – مصرف نامتعادل خانوار، فقدان مکانیسمی برای جذب سرمایه‌های خُرد آن‌هاست. دهک‌های متوسط جامعه معمولاً سرمایه‌های خُردی در دست دارند که به واسطه‌ی عدم جذب در بازارهای مالی، معمولاً در نهایت به مسافرت‌های پی‌درپی و پُرهزینه، تعویض‌های مکرر لوازم خانگی و… ختم می‌شود.بنابراین اولین راهبرد کوتاه‌مدت در زمینه‌ی مدیریت مصرف، ایجاد مکانیسم جذب سرمایه‌های خُرد توسط بازار (به ویژه بازارهای مالی) است.۲ – جهت‌دهی به مدگرایی در بین جوانان ، زیرا مسئله‌ی پیروی از مد در عصر کنونی، اگر قابل مهار نباشد، بی‌شک قابل هدایت است. اگر تولیدکنندگان داخل بتوانند با برندسازی، افزایش تنوع و کیفیت محصول و… وارد بازار مد شوند، نه تنها با استقبال خانوارها، به رشد درآمد ملی کمک می‌کنند، بلکه وابستگی کنونی به واردات کالاهای مصرفی کاهش خواهد یافت

منابع و ماخذ

ابراهیمی، عباس، «اقتصاد مقاومتی» در سایه تورم زدایی و حفظ سرمایه ایرانی تحقق می یابد، پایگاه اطلاع رسانی اقتصاد مقاومتی،۱۳۸۰

احسانی، محمد و محمئ حسین درافشان، شاخص های تربیتی جهاد اقتصادی از منظر قرآن. قم: مرکز پژوهش های اسلامی صدا وسیما، ۱۳۹۱

بیانات رهبر انقلاب در دیدار با کارگزاران نظام ۳/۵/۱۳۹۱، در دیدار جمعی از پژوهشگران و مسئولان شرکت‌های دانش‌بنیان ۸/۵/۱۳۹۱ و در دیدار رئیس جمهوری و اعضای هیئت دولت ۲/۶/۱۳۹۱

حکيمي، محمد، معيارهاي اقتصادي در تعاليم رضوي، مشهد، بنياد پژوهش هاي اسلامي آستان قدس رضوي، ۱۳۷۰٫

ربیعی. مهناز، اثر نوآوری و سرمایه انسانی بر رشد اقتصادی در ایران، مجله دانش و توسعه، سال شانزدهم، شماره ۲۶، بهار ۱۳۸۸

رضایی. جواد، محمد ناد علی و جواد علیزاده، بررسی رابطه علی رشد بهره وری کل عوامل تولید و رشد اقتصادی (مطالعه موردی بخش بازرگانی، فصلنامه پژوهشنامه اقتصادی، سال یازدهم، شماره دوم، تابستان ۱۳۹۰

 

 

 نویسندگان :
نویسنده مسئول : محمد جلالی نژاد دکترای فقه و حقوق دانشکده فنی حرفه ای شهید چمران کرمان گروه معارف و مدیریت وحسابداری تلفن همراه ۰۹۱۳۳۴۷۵۴۹۵  نشانی : کرمان ابتدای اتوبان هفت باغ دانشکده فنی و حرفه ای شهید چمران
تلفن ثابت : ۰۳۴۳۲۱۱۸۹۵۳
ایمیل: jalali_5292@yahoo.com
مهدیه السادات شجاعی کارشناس ارشد مطالعات زن و خانواده تلفن ۰۹۱۳۲۴۵۲۴۶۴
ایمیل : mahdieh.sadat110@gmail.com
معصومه حمزه ای کارشناس ارشد علوم سیاسی
ایمیل : masoomeh_hamzei@yahoo.com تلفن:۰۹۱۳۹۴۵۰۸۱۹

 

 

د